3 – Билет а нұсқасы Нұсқаулық: Контекстті мұқият оқып, берілген тапсырмаларға дұрыс жауап беріңіз. Ырғақтылық



бет1/2
Дата31.05.2022
өлшемі136.55 Kb.
#36094
  1   2

3 – Билет
А нұсқасы
Нұсқаулық: Контекстті мұқият оқып, берілген тапсырмаларға дұрыс жауап беріңіз.
Ырғақтылық
Жер шарының географиялық қабығына атмосфера, литосфера, гидросфера және
биосфера жатады. Бұл жүйелердің барлығы әртүрлі әсер ете отырып, үнемі өзгеріп отыратынфакторлар. Тіршіліктің болуы мен дамуының заңдылықтарының біріжанды және жансыз табиғаттағы процестердің қайталанатын өзгерістері, ұқсастардың қайталануы.Белгілі бір кезеңнен кейінгі құбылыстардың немесе әрекеттердің бір-біріне қатыстылығы деп аталатын ырғақ. Даму үшін ырғақтылық үлгілерін білу қажет,географиялық процестерді ұзақ мерзімді болжау.

1. Тәуліктікырғақтылыққабайланысты табиғат құбылыстары


А) циклондар мен антициклондардың әрекеті
В) өзеннің тасуы
C) еріген қар
D) жауын-шашын
E) толысу мен қайту

2. Географиялық қабықтың ырғақтылығын не анықтайды


A) Физикалық әсер ету
B) жердің өз осінен және күнді айналуы
C) адамның шаруашылық қызметі
D) тұрақты желдің бағыты
E) литосфералық тақталардың көлденең қозғалысы

3. Табиғи процестердің жылдық ырғақтары тудырады


A) Күн жүйелерінің кеңістікте айналуы
B) Айдың жерді айналуы
C) Күн мен түннің ауысуы
D) Жердің күнді айналуы
E) Жердің өз осінен айналуы

4. «Жоңғар қақпасы» аймағындағы ырғақтылыққа Жетісу Алатауының желдері мысал бола алады.


A) Иран және Бора
B) Мистральды және жел
C) Муссон және Арыстанды
D) Қордай мен Мұғалжар
E) Ебі мен Сайқан
Климаттық белдеулер
Климат түзуші факторлар
Жер климатының қалыптасуына әсер ететін негізгі факторлар күн радиациясы, атмосфераныңжалпы циркуляциясы, жер бедері, жердің төсеніш беті әсерін тигізеді.
Күн радиациясы- жер бетіне келіп түскен күн жылуы.Атмосфералық массалардың айналымы кезінде ауаның батыс және пассаттық желмен тасымалдануы жүреді. Еуразия материгінде ауа массасының циркуляциясында батыс және пассаттық қысым орталықтары мен фронттар пайда болады.. Жазда жер қызған кезде ауа массалары мұхиттан құрлыққа қарай жылжиды.Ауа массалары түзілу орны бойынша ерекшеленеді. Солтүстік мұзды мұхиттың үстінде – арктикалық, қоңыржай ендіктерде – қоңыржай, тропикте –тропикалық ауа массалары деп аталады. Қоңыржай және тропиктік ауа массалары теңіздік және континенттік болып екіге бөлінеді. Экваторлық ауа массалары жыл бойына жоғары температура мен жоғары ылғалдылықпен сипатталады.
5. Күн радиациясының түрлері
А) жұтылған және шашыранды
B) жылу және күн
C) күн және радиациялық
D) тура және шашыранды
E) шашыранды және жанама
6. Пассат желі соғады......
A) экваторға қарай
B) экватордан тропикке
C) тропикке қарай
D) полюстен тропикке дейін
E) тропиктерден полюстерге дейін
7. Ылғалдылығы жоғары және орташа температурасы бар ауа массалары
А) қоңыржай теңіз
В) қоңыржай континенттік
C) континенттік арктика
D) континенттік экваторлық
E) экваторлық
8. Жыл бойы ауа температурасы +24°С, +25°С және тәуліктік жылы жауын-шашын
ауа массаларын құрайды
А) теңіздік
В) континенттік
C) тропиктік
D) экваторлық
E) арктикалық


Достарыңызбен бөлісу:
  1   2




©emirsaba.org 2022
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет