Ғылымның тарихы мен философиясының пәні


Постмодернистік дискурс жаңа жанр ретінде: Р.Рорти



бет31/103
Дата11.09.2022
өлшемі436.98 Kb.
#38846
1   ...   27   28   29   30   31   32   33   34   ...   103
50. Постмодернистік дискурс жаңа жанр ретінде: Р.Рорти

Постмодерндік философия Рортидің діни-ғалымдық көзқарас деп атайтын сынын оның негізгі ұстанымдары мен олардың ішкі логикасын текстологиялық тұрғыдан талдауға негіздейді. Декарттық-платондық дәстүр тілдік құбылыс ретінде қарастырылады (немесе Рортидің терминологиясында «тілдік ойынның» нәтижесі). Неопрагматизм, деконструктивизм, Деррида грамматологиясы және постмодернизмнің басқа салалары модернистік философияны қайта құруға қатысты көптеген позициялар бойынша тоғысады. Бұл ережелердің жалпылығы Хайдеггердің трансценденталды метафизика мен гносеологияның интеллектуалды бастауларын түсінуінен басталады. Классикалық баяндауды қайта қарауды Хайдеггер «оны ауыстыру үшін» жаңа нәрсе жасау мағынасында емес, осы баяндаудың рөлін қайта қарау және олардың дамуының тек тарихи алғышарттарына тәуелді оның ережелерінің абсолютті салыстырмалылығын растау түрінде жүзеге асырады. «Құндылықтарды қайта бағалау» жөніндегі бұл жұмысты Витгенштейн лингвистикалық сын деңгейіне ауыстырды, содан кейін постмодернистер сөз қолдану контексттері мен тілдік ойындардың ерекшеліктерін талдау түрінде жалғастырды.



51. Ж.-Ф. Лиотардың «Постмодерннің жағдайы» атты еңбегі, оның мәні
«Постмодернизм» ұғымы философиялық ұғым ретіндегі статусқа (мəртебеге) 1979 Ж.-Ф. Лиотардың «Состояние постмодерна» деген еңбегі жарыққа шыққаннан кейін ие болды. «Постмодернизм термині «уақыт рухын» бейнелеп көрсететін термин ретінде қолданылды. Өзінің шығармасында алдына қойған мақсатын айта келе Лиотар былай дейді: «Бұл зерттеудің пəні қазіргі кезеңдегі анағұрлым дамыған қоғамдардың білімінің қалақуалын зерттеу. Біз оны «постмодерн» деп атауды жөн көрдік. Бұл сөз... трансформациядан кейінгі мəдениеттің хал-ақуалын бейнелеп көрсетеді . Постмодерн дəуірін сипаттай келе, Лиотар оны қалыптасқан факт деп қарастырады. Постмодернистік дəуірдің өзінің құқына ие болуы біртіндеп, байқалмай өтетін процесс ретінде қарастырылды. «Постмодерн радикалды, айқын белгіленген хронологиялық уақиға емес. Уақыт жағынан ол 60-жылдардың аяғында басталып», бүгінгі күнге дейін жалғасып келеді. Бұл жерде постмодернизмді қандайда бір нақ ты дəуірмен байланыстыруға болмайды, өйткені постмодернистік көзқарастарды оның пайда болған күніне дейін-ақ кездестіруге болады.


Достарыңызбен бөлісу:
1   ...   27   28   29   30   31   32   33   34   ...   103




©emirsaba.org 2022
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет